Phần III: Luyện tập

Tìm cụm C - V làm thành phần câu hoặc thành phần cụm từ trong các câu dưới đây. Cho biết trong mỗi câu, cụm C - V làm thành phần gì?

a) Đợi đến lúc vừa nhất, mà chỉ riêng những người chuyên môn mới định được, người ta gặt mang về.

(Thạch Lam)

b) Trung đội trưởng Bính khuôn mặt đầy đặn.

(Trần Đăng)

c) Khi các cô gái Vòng đỗ gánh, giở từng lớp lá sen, chúng ta thấy hiện ra từng lá cốm, sạch sẽ và tinh khiết, không có mảy may một chút bụi nào.

(Thạch Lam)

d) Bỗng một bàn tay đập vào vai khiến hắn giật mình.

(Nam Cao)

Trả lời: 

Những cụm chủ - vị trong các câu như sau:

a) Chỉ riêng những người chuyên môn mới định được.

⟶ Cụm chủ - vị làm định ngữ.

b) khuôn mặt đầy đặn.

⟶ Cụm chủ - vị làm vị ngữ

c) Các cô gái làng Vòng đỗ gánh

⟶ Làm định ngữ

- hiện ra từng lá cốm, sạch sẽ và tinh khiết, không có mảy may một chút bụi nào.

Ở đây là kết cấu vị ngữ - chủ ngữ, một biến thể của chủ - vị.

Có thể hiểu: “Từng là cốm hiện ra (...) bụi nào”

⟶ Cụm chủ - vị này làm bổ ngữ cho câu.

d) một bàn tay đập vào vai

⟶ Cụm chủ - vị làm chủ ngữ.