Ca dao, dân ca những câu hát về tình cảm gia đình - Ngữ văn lớp 7 - Tập 1

Xemloigiai.net cung cấp bài soạn ngắn gọn cho bài Ca dao, dân ca những câu hát về tình cảm gia đình, Bài 3, Ngữ văn 7, Tập 1

Nội dung chính

- Bài 1: Công ơn sinh thành, dưỡng dục của cha mẹ.

- Bài 2: Nỗi nhớ mẹ của người con gái lấy chồng xa quê.

- Bài 3: Nỗi nhớ và sự kính yêu đối với ông bà.

- Bài 4: Tình cảm anh em.

Bài Tập / Bài Soạn: 

Câu 1 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1

Bài ca dao 1: lời của người mẹ hát ru con

- Bài ca dao 2: lời của người con gái lấy chồng xa quê nói với mẹ.

- Bài ca dao 3: lời của con cháu nói với ông bà.

- Bài ca dao 4: lời của cha mẹ dặn dò con cái hoặc lời anh em tâm sự với nhau.

   Em khẳng định như vậy là dựa vào nội dung của mỗi bài ca dao.

Câu 2 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1

* Tình cảm mà bài ca dao 1 muốn diễn tả là tình cảm của cha mẹ đối với con cái, nhắc nhở công ơn sinh thành, dưỡng dục của cha mẹ:

- Ví công cha với núi ngất trời: khẳng định sự lớn lao

- Ví mẹ là nước ở ngoài biển Đông thể hiện chiều sâu, chiều rộng.

⟹ Hình ảnh mẹ không lớn lao như người cha nhưng luôn gần gũi, rộng mở hơn.

* Cái hay:

- Sử dụng phép so sánh “công cha – núi ngất trời”, “nghĩa mẹ - nước ở biển Đông” => Công sinh thành của cha mẹ là rất to lớn.

Câu 3 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1

* Bài 2 là tâm trạng của người phụ nữ lấy chồng xa quê.

* Phân tích tâm trạng:

- Thời gian: “chiều chiều”  - gợi buồn, gợi nhớ nhưng nó không phải một lần mà chiều nào cũng vậy, nỗi buồn cứ chồng chất lên nhau làm cho cô gái đó càng nhớ nhà, nhớ mẹ da diết.

- Không gian: “ngõ sau” là ngõ vắng hoe, heo hút, thế là chiều nào cô cũng đứng ở đó để trông về quê mẹ. Trong cái khung cảnh ảm đạm, người phụ nữ đứng có một mình, thui thủi mới càng nhỏ bé và đáng thương hơn bao giờ hết.

- Hành động: “đứng”, “trông” về quê mẹ.

Câu 4 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1

* Bài 3 là diễn tả nỗi nhớ và sự kính yêu đối với ông bà.

* Phân tích:

- Tác giả đã sử dụng biện pháp tu từ so sánh  để diễn tả tình cảm ấy: nỗi nhớ được so sánh với nuộc lạt buộc trên mái nhà. Mà như chúng ta biết, so sánh với nuộc lạt mái nhà là so sánh với sự vô cùng, vô kể bởi nuộc lạt có rất nhiều.

⟹ Tình cảm, nỗi nhớ của con cháu với ông bà là không đếm được.

Câu 5 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1

* Trong bài 4, tình cảm anh em thân thương được diễn tả:

   Trước hết, được diễn tả bằng các từ ngữ “chung”, “cùng chung”, “hòa thuận”, “vui vầy”  để thể hiện rằng anh em luôn luôn hòa thuận, vui vẻ với nhau.

   Tiếp theo, có sử dụng phép so sánh: sự yêu quý nhau của anh em được so sánh với “như thể tay chân”. Anh em cũng như tay chân phải biết gắn kết, nương tựa lẫn nhau thì gia đình mới êm ấm, hạnh phúc.

   Đặc biệt, cái hay ở đây là dùng những từ ngữ mộc mạc, quen thuộc , dễ hiểu khi nói về sự gắn bó thân thiết của tình anh em.

Câu 6 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1

  Những nghệ thuật được cả 4 bài sử dụng:

-  Thể thơ lục bát.

- Cách ví von, so sánh.

- Những hình ảnh gần gũi, quen thuộc trong đời sống hàng ngày.

- Ngôn ngữ không theo hình thức đối đáp mà chỉ là lời nhắn nhủ, tâm tình.

Câu 1 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1 - Luyện tập

* Tình cảm diễn ra trong 4 bài ca là những tình cảm về gia đình.

   Những câu ca thuộc chủ đề này thường là lời ru của mẹ, lời của cha mẹ, ông bà nói với con cháu, lời của con cháu nói về cha mẹ, ông bà và thường dùng các hình ảnh so sánh, ẩn dụ quen thuộc để bày tỏ tâm tình, nhắc nhở về công ơn sinh thành, về tình mẫu tử và tình anh em ruột thịt.

Câu 2 trang 36 sgk Ngữ Văn 7 Tập 1 - Luyện tập

Những câu ca dao có nội dung tương tự:

- Công cha đức mẹ cao dày

Cưu mang trứng nước những ngày ngây thơ

Nuôi con khó nhọc đến giờ

Trưởng thành con phải biết thờ song thân.

 

- Chị em như chuối nhiều tàu

Tấm lành che tấm rách đừng nói nhau nặng lời.

 

- Mẹ già ở tấm lều tranh

Sớm thăm tối viếng mới đành dạ con


Giải các môn học khác

Bình luận

SOẠN VĂN 7 TẬP 1

Bài 1

Bài 2

Bài 3

Bài 4

Bài 5

Bài 6

Bài 7

Bài 8

Bài 9

Bài 10

Bài 11

Bài 12

Bài 13

Bài 14

Bài 15

Bài 16

Bài 17

  • Ôn tập tác phẩm trữ tình (tiếp theo)
  • Ôn tập phần Tiếng Việt (tiếp)
  • Chương trình địa phương (phần Tiếng Việt)

SOẠN VĂN 7 TẬP 2

Bài 18

Bài 19

Bài 20

Bài 21

Bài 22

Bài 23

Bài 24

Bài 25

Bài 26

Bài 27

Bài 28

Bài 29

Bài 30

Bài 31

Bài 32

Bài 34